Đậu phụng giã

Như món lạc sống giã nhuyễn nấu canh với bí đỏ, rau muống và có khi là rau lang trong miền cũ, không thể tìm đâu được nữa.
Ngày ấy ba má đều đi làm bận, việc nhà con làm chính, nấu cám heo, cho heo ăn, nấu cơm, cày lúa, hót lúa, và nhiều việc vặt làm cho Ngoại, cho ba má về đỡ nhọc. Mùa đậu phụng, mà nhiều khi không cần mùa đậu phụng, món canh nấu với đậu phụng giã thường xuyên có trong bữa ăn. Ngoại giã cho một cối đậu nhuyễn, con lặt rau xong xắt thật nhỏ nấu cùng. Ngoại già răng rụng, nhưng thèm món canh dung dị, nên lúc nào cũng thầu phần giã đậu, để nhuyễn mềm, Ngoại dễ ăn. Bữa ngon thì có trái bí đỏ, nấu nhừ cả đậu cả bí, nêm chút muối, mì chính, nước mắm là món canh đúng bài Ngoại ưng. Ngày nắng nóng, thì hái rau muốn trong ruộng trước nhà, hoặc rau lang, cũng xắt nhỏ, nấu ăn cho mát.

Ngoại già quanh quẩn ở nhà, món ngon mà phải mềm Ngoại mới ăn được, nên nhiều khi thòm thèm, Ngoại hay bày con làm. Có món ngon, ngoại khen rồi ăn nhiều hơn thường, nhưng có món con làm mãi không ra vị, ngoại chê mấy lần rồi thôi. Cái món canh với đậu phụng giã, không có thịt thà gì, vậy mà ngoại ưng, thế là dăm bữa nửa tháng con lại nấu cho cả nhà. Bây giờ hẳn ít người nhung nhớ về món canh bình thường này, ta có nhiều lựa chọn hấp dẫn và đơn giản hơn việc ngồi nhặt rau xắt nhuyễn và bóc vỏ đậu tươi rồi giã ra, hẳn cũng ít người nhớ cách nêm nếm sao cho món canh tròn vị như hồi cũ. Và, cũng đâu thể kiên nhẫn nấu thiệt nhừ vì biết người ăn cùng mình không còn là Ngoại già móm mém hàm răng.

Hai mươi năm con có Ngoại trên đời, dù gia đình gặp nhiều biến cố, con luôn tâm niệm được cùng Ngoại ăn bữa cơm nhà, dù là khi cả nhà quây quần, hay lúc chỉ có hai ông cháu mà thôi. Từ phố thị về làng, rồi từ Sài Gòn xa xứ về nhà, những bữa cơm cứ thế thưa dần, nhưng con biết Ngoại luôn đau đáu chờ mong.

Có những bữa cơm con nấu mà lén chùi nước mắt, vì biết quỹ thời gian chung của Ngoại và gia đình mình đang ngắn dần. Rồi ngày ấy đến và để lại nhiều hối tiếc còn mãi về sau. Con nhiều điều chưa nói cùng Ngoại, con còn ngây dại lắm, con còn món gà om chuối mà Ngoại nhớ nơi nhung xứ Bắc nhưng vẫn chưa tròn vị, còn món canh đậu phộng giã mà nhiều ngày Ngoại chưa ăn. Ngoại ra đi không lời cuối, Ngoại có hiểu được nỗi lòng đằng đẵng con mang theo từng năm qua?

Tuổi thơ con vắng bóng bà Ngoại, mờ nhạt với ông bà Nội, nhưng con cảm thấy mình hạnh phúc nhất trên đời, khi có ông Ngoại. Và những hương vị bữa cơm với Ngoại trong những năm tháng ấy, sẽ mãi nằm ở vị trí độc tôn trong ký ức của con, nó là những điều bình thường nhưng hoàn hảo nhất không thể thay thế.